علیرضا ملاحتی – به گزارش تجارت آوا، برگزار کننده این نمایشگاه شرکت طهران سازه آرکا است که امروز ۲۵ بهمن ماه ۱۴۰۴ بصورت رسمی طی مراسمی با سخنرانی تعدادی از مسئولین آغاز به کار کرد و در ابتدای این مراسم پیام آقای دکتر اسماعیل سقاب اصفهانی معاون رئیسجمهور و رئیس سازمان بهینهسازی و مدیریت راهبردی انرژی به شرح ذیل قرات شد.
معاون رئیسجمهور و رئیس سازمان بهینهسازی و مدیریت راهبردی انرژی با اشاره به بحران ناترازی انرژی در کشور، بر لزوم تغییر رویکرد از افزایش صرف تولید به سمت مدیریت هوشمندانه تقاضا و ارتقای بهرهوری تأکید کرد.

دکتر اسماعیل سقاب اصفهانی امروز در رویداد تخصصی مدیریت چرخه انرژی، ضمن تقدیر از برگزارکنندگان این نشست، اظهار داشت: برگزاری چنین رویدادهایی در شرایطی که ناترازی انرژی به یکی از کلیدیترین چالشهای راهبردی و اقتصادی کشور تبدیل شده، اقدامی شایسته و نشاندهنده دغدغهمندی مجموعه فنی و اجرایی کشور نسبت به صیانت از سرمایههای ملی و آینده پایدار انرژی است.
وی با تأکید بر لزوم عبور از رویکردهای سنتی خاطرنشان کرد: امروز عبور از چالشهای حوزه انرژی دیگر صرفاً با تکیه بر افزایش تولید و عرضه محقق نخواهد شد، بلکه راهکار بنیادین و پایدار در مدیریت تقاضا و ارتقای بهرهوری نهفته است. سازمان بهینهسازی و مدیریت راهبردی انرژی بر این باور است که حل مسئله ناترازی مستلزم تغییر ریلگذاری از رویکردهای سنتی به سمت الگوهای نوین مشارکت دولت، بخش خصوصی و مردم است.
معاون رئیسجمهور نقشه راه این سازمان در مواجهه با شرایط کنونی را بر سه رکن اساسی استوار دانست: نخست، اقتصادیسازی بهینهسازی: بقائی اصفهانی تأکید کرد که صرفهجویی در مصرف انرژی نباید صرفاً به عنوان یک توصیه اخلاقی یا اقدام ترویجی تلقی شود، بلکه بهینهسازی باید از منظر اقتصادی نیز به صرفه باشد. وی تصریح کرد: ما متعهدیم با ایجاد بازار بهینهسازی و طراحی سازوکارهای مالی جذاب، کاهش مصرف انرژی را به یک کسب و کار تجاری سودآور برای مردم و بخش خصوصی تبدیل کنیم، به گونهای که سرمایهگذار سود خود را در کاهش مصرف بیابد و شهروندان نیز منافع ملموس خود را در مصرف بهینه مشاهده کنند.
دوم، مردمیسازی اقتصاد انرژی: رئیس سازمان بهینهسازی انرژی پایداری در مدیریت انرژی را بدون مشارکت فعال مردم امکانپذیر ندانست و گفت: مردمیسازی به معنای تبدیل شهروندان از مصرفکننده صرف به کنشگر فعال انرژی است. مردم باید بتوانند در تصمیمگیری، پایش مصرف، انتخاب الگوی استفاده و حتی تولید و بهینهسازی انرژی نقش مستقیم ایفا کنند. در این رویکرد، دولت موظف است با توسعه زیرساختهای اطلاعاتی، ابزارهای هوشمند، سازوکارهای شفاف و پلتفرمهای مشارکتی، امکان نقشآفرینی واقعی خانوارها، سرمایههای خرد و کسب و کارهای محلی را در زنجیره ارزش انرژی فراهم آورد.
سوم، گذار دولت از تصدیگری به تسهیلگری: بقائی اصفهانی با تأکید بر خروج دولت از تصدیگری مستقیم اظهار داشت: دولت مصمم است تا از دخالت مستقیم خارج شده و امور اجرایی را به صاحبان اصلی آن یعنی مردم و بخش خصوصی توانمند واگذار نماید. نقش ما در سازمان، سیاستگذاری، تنظیمگری و رفع موانع است تا بستر برای حضور پررنگ شرکتهای دانشبنیان و بخش خصوصی در میدان بهینهسازی فراهم گردد.
معاون رئیسجمهور در بخش پایانی سخنان خود با اشاره به ماده ۴۶ قانون برنامه هفتم توسعه، آن را سازوکاری کلیدی برای تحقق اهداف بهینهسازی انرژی دانست و بر ضرورت استفاده حداکثری از این ظرفیت قانونی تأکید کرد.
وی در پایان، همت دستاندرکاران این رویداد و تلاش تمامی فعالان عرصه انرژی کشور را ارج نهاد و ابراز امیدواری کرد دستاوردهای این نشستها زمینهساز تقویت همکاریها و تصمیمات اجرایی مؤثر در حوزه مدیریت انرژی برای پیشبرد منافع ملی و تحقق توسعه پایدار کشور باشد.
در ادامه دکتر علی شمس اردکانی اندشمند و تحلیل گر برجسته در حوزه نفت و انرژی در این مراسم با اشاره به بحران مصرف سوخت در کشور، هشدار داد و گفت: تداوم روند فعلی نه تنها از منظر اقتصادی زیانبار است، بلکه از دیدگاه شرعی و اخلاقی نیز با مفاهیمی چون اسراف و تضییع ثروت ملی در تعارض آشکار قرار دارد.

وی با تأکید بر اینکه ایران نباید خود را گرفتار الگوی ناکارآمد سرمایهگذاری صرف بر افزایش تولید بدون توجه به مدیریت مصرف کند، اظهار داشت: این نگاه سنتی که تنها با اتکا به توسعه میادین و پالایشگاهها به دنبال حل مشکل انرژی باشیم، تصویری تکراری و ناکارآمد از سیاستگذاری در این حوزه است.
شمس اردکانی با استناد به آیات قرآن کریم خاطرنشان کرد: خداوند در کلام وحی، اموال و داراییهای ملتها را مایه قوام و قدرت آنان معرفی میکند. وی افزود: زمانی که یک مرجع عالیقدر تقلید، سه بار بر حرمت اسراف و هدررفت انرژی تأکید میکند، این پیامی روشن برای همه مسئولان و شهروندان است. نمیتوان در برابر این حجم از مصرف بیرویه و قاچاق سوخت بیتفاوت ماند و خود را به نادانی زد.
وی با بیان اینکه تقاضای لایتناهی برای مصرف در قیامت پاسخ روشنی در برابر عدل الهی خواهد داشت، تصریح کرد: در علم اقتصاد نیز این قاعده برقرار است که هر واحد مصرف باید به افزایش تولید ناخالص داخلی (GDP) منجر شود، نه آنکه صرفاً به افزایش ردپای کربن و خروج سرمایه از کشور بینجامد.
شمس اردکانی با اشاره به معضل دیرینه قاچاق سوخت، گفت: در حالی که در جهان، هر لیتر بنزین به طور متوسط یک دلار به تولید ناخالص داخلی کشورها میافزاید، در ایران متأسفانه هر لیتر بنزین نیم دلار به جیب قاچاقچیان سرازیر میکند. وی از مشاهدات عینی خود در یکی از شهرها خبر داد و افزود: چندی پیش در یک جایگاه سوخت، سه دستگاه خودروی متعلق به قاچاقچیان را مشاهده کردم که آشکارا سوخت را بارگیری کرده و راهی مرزها میکردند. اگر قرار است با همسایگان مبادله انرژی داشته باشیم، چرا نباید این مبادله از مسیرهای رسمی، شفاف و قانونی صورت گیرد؟
این کارشناس ارشد انرژی با اشاره به اهمیت تکمیل چرخههای اقتصادی و انرژی در کشور گفت: دشمن وقتی میتواند به کشوری آسیب بزند که چرخههای تولید و مصرف آن ناقص و وابسته باشد. تنها راه مقابله با این تهدید، تکمیل زنجیره ارزش انرژی در داخل و حرکت به سوی خودکفایی واقعی است.
وی در بخش دیگری از سخنان خود بر مفهوم «آدمسازی» به عنوان پیشنیاز توسعه تأکید کرد و گفت: اگر بخواهیم چرخههای انرژی و اقتصاد ملی تکمیل شود، باید از انسانها شروع کنیم. تربیت نیروی انسانی متخصص، متعهد و کارآمد، مقدم بر هرگونه سرمایهگذاری فیزیکی است.
شمس اردکانی با اشاره به ظرفیتهای عظیم ایران در حوزه انرژیهای تجدیدپذیر، به ویژه انرژی خورشیدی، یادآور شد: امروز جهان به سمت استفاده از خورشید به عنوان منبعی پاک و پایانناپذیر حرکت کرده است. ایران نیز برای حفظ چرخههای ملی و ایجاد تعامل سازنده با دنیا، ناگزیر از اصلاح الگوی مصرف و سرمایهگذاری در این حوزههای نوین است.
وی در پایان تأکید کرد: چرخه انرژی کشور دیگر نباید در گروی نرخ ارز یا تصمیمات مقطعی باشد، بلکه باید بر پایه سازندگی زیرساختها، بهرهگیری از دانش بومی و تعامل هوشمندانه با اقتصاد جهانی استوار گردد تا منافع ملی در بلندمدت تأمین و تضمین شود.
در ادامه این مراسم دکتر بهمن صالحی جاوید مدیرعامل شرکت مدیریت توسعه انرژی تامین (تدکو) با اشاره به شکاف عمیق میان مصرف و تولید در کشور هشدار داد گفت: تداوم این روند بدون توجه به مدیریت یکپارچه چرخه انرژی و واگذاری امور به بخش خصوصی واقعی، نه تنها اهداف توسعه را محقق نمیسازد، بلکه سرمایههای ملی را نیز به هدر خواهد داد.

بهمن صالحی جاوید با بیان اینکه بیش از دو دهه است که روند مصرف انرژی با روند تولید در کشور هماهنگی ندارد، اظهار داشت: این ناترازی نه تنها در حوزه گاز، بلکه در برق و سایر فرآوردههای انرژی نیز به وضوح قابل مشاهده است. این یک گرفتاری جدی در حوزه مدیریت کشور است که میتواند حلقههای ضعیف زنجیره انرژی را پاره کرده و چرخه توسعه را با اختلال مواجه سازد.
وی با اشاره به سرمایه عظیم انسانی کشور، به ویژه نسل جوانی که از ۳۰ تا ۴۰ سال پیش وارد عرصه فعالیت شدند، خاطرنشان کرد: ما جوانان مستعدی داشتیم که به تدریج فعالیتهای ارزندهای را رقم زدند و موجب شدند آهنگ رشد و توسعه کشور سرعت خوبی پیدا کند. در همان دوران، پیشبینیها حاکی از آن بود که با رشد بیش از ۵ درصدی تولید انرژی، ضمن تأمین نیاز صنعتی، بتوانیم به یکی از کشورهای صاحب مزیت در صادرات انرژی تبدیل شویم.
صالحی جاوید با طرح این پرسش که چرا این پیشبینیها محقق نشد، تصریح کرد: ما در حوزههای مختلف انرژی از نفت تا برق، صاحب تکنولوژیهای خوب و دانشآموختگان برجستهای هستیم. فرهیختگان ما توانستهاند دانش ظریف و دقیقی را در این عرصه خلق کنند، اما نتوانستیم این ظرفیتها را در کنار یکدیگر قرار داده و از آنها بهرهبرداری کنیم.
این کارشناس ارشد یکی از مهمترین دلایل ناکارآمدی در مدیریت انرژی را ضعف در فرهنگ مدیریتی دانست و گفت: در فرهنگ غنی ایرانی، آنچه که کمتر به آن توجه شده، مدیریت تعریفشده و هدفمند است. متأسفانه تسامح و مسامحهای که در حوزههای مدیریتی شاهد آن هستیم، جای خود را به قاطعیت و خردمندی محکمی نداده که برای تصمیمگیریهای قوی در این عرصه ضروری است. امروز شاهدیم که چرخ انرژی با یک سیکل ناقص کار میکند و این نقیصه، همه حاملها را درگیر ناترازی کرده است.
صالحی جاوید با اشاره به تجربیات خود در شرکتهای مدیریت انرژی و سرمایهگذاری تأمین اجتماعی، بر لزوم اجرای دقیق برنامه هفتم توسعه و واگذاری سهام شرکتهای شبهدولتی به بخش خصوصی واقعی تأکید کرد و گفت: ما سالهاست که نام خصوصیسازی را میشنویم، اما همچنان با پدیدهای به نام بوروکراسی ناکارآمد مواجهیم که مانع اصلی مشارکت آحاد مردم در اقتصاد است.
وی با یادآوری جمله یکی از مدیران ارشد در بیش از ۲۰ سال پیش که گفته بود «آهنگ خصوصیسازی ما ۱۵۰۰ سال زمان نیاز دارد»، افزود: این نقص ناشی از ناکارآمدی بوروکراسی کشور است که گاه خصوصیسازی را با نگاه لیبرالیستی و رها کردن سرمایههای ملی در دست عدهای خاص اشتباه میگیرد، در حالی که ما امروز تشکلهای حرفهای، اتاقهای بازرگانی، اتحادیهها و سندیکاهای توانمندی داریم که میتوانند نقش مؤثری ایفا کنند.
این کارشناس مسائل اقتصادی با بیان اینکه دولت زمانی بهترین و مطمئنترین کارفرما بود، خاطرنشان کرد: متأسفانه امروز شرایط تغییر کرده است. در شرکتی که متعلق به بازنشستگان کشور است، حجم مطالبات نیروگاهها به قدری است که دولت قادر به پرداخت آن نیست یا در چارچوب سیاستهای خود نمیگنجد. این مسئله بسیار مهمی است که نشان میدهد دولت باید اعتماد از دست رفته را در بنگاههای اقتصادی بازسازی کند تا بتواند مشارکت آنها را در سرمایهگذاری و مدیریت صحیح سرمایههای ملی جلب نماید.
وی در پایان، واگذاری امور به حوزههای حرفهای و بخش خصوصی واقعی را به عنوان رکن اول موفقیت در مدیریت انرژی دانست و تأکید کرد: دومین نکته اساسی، ایجاد همافزایی میان تشکلهای مختلف بخش خصوصی است. متأسفانه پس از چهل و اندی سال حکمرانی مردمسالار، این همافزایی و همکاری گاهی به فرایندهای متقابل انرژیبر در حوزه فعالیتها تبدیل شده است. ما نیازمند تعامل سازنده و همکاری واقعی میان همه بازیگران این عرصه هستیم تا بتوانیم بر بحران ناترازی انرژی فائق آییم.
در ادامه این مراسم خانم دکتر مرضیه جدا معاون برنامه ریزی و هماهنگی معاونت بانوان ریاست جمهوری گفت: ریشه بحران ناترازی در کشور نه کمبود تولید و نه افزایش مصرف، بلکه ناشی از رویکرد ناکارآمد حکمرانی انرژی است، خواستار تغییر پارادایم از مدیریت عرضه به مدیریت تقاضا و حرکت به سمت تولید محصولات با ارزش افزوده بالا شد.

مرضیه جدا با اشاره به تصویر دوگانهای که بحران انرژی در فصول مختلف سال به نمایش میگذارد، اظهار داشت: در فصل سرد سال به دلیل کاهش تولید گاز، ناگزیر از اعمال محدودیتها هستیم و در مقابل، در مقاطعی از فصل گرم، در پالایشگاههای کشور مجبور به مصرف مازوت یا فلرینگ گاز میشویم. این عدم تناسب، نشانه آشکاری از ناتوانی در مدیریت نهادی ظرفیتها و محدودیتهاست.
این کارشناس تأکید کرد: مصرف در کشور ما چه در بخش خانگی و چه در بخشهای صنعتی، آنچنان از شدت بالایی برخوردار است که به بهمنی عظیم تبدیل شده و کل کشور را با خود میبرد. اگر این روند ادامه یابد، بیتردید به تهیدستی مردم و نابودی منابع ملی خواهد انجامید.
وی با بیان اینکه در دو دهه گذشته تمرکز صرف بر افزایش تولید بوده است، خاطرنشان کرد: این تولید نیز اغلب از کیفیت و ارزش افزوده پایینی برخوردار بوده است. به عنوان مثال، ارزش افزوده تولید یک تن محصول پتروشیمی در ایران حدود ۴۰۰ دلار است، در حالی که این رقم در کشورهای عربی به ۸۰۰ دلار و در آلمان و شرکتهای کرهای به ۲۵۰۰ دلار میرسد. این شکاف عمیق ناشی از غفلت ما از چرخه کامل ارزش محصولات است.
این صاحبنظر صنعت انرژی با تأکید بر لزوم تغییر پارادایم در بحران انرژی گفت: راهکار بنیادین، تبدیل مدیریت تقاضا به محور اصلی سیاستهاست، نه تکرار تجربههای مقطعی و روزمره مانند مدیریت مصرف در پیک زمستان یا اقدامات نظارتی کوتاهمدت.
وی با اشاره به اینکه در ۲۰ سال گذشته از تنوعبخشی به سبد محصولات انرژی جا ماندهایم، تصریح کرد: در حال حاضر ۷۰ درصد سبد محصولات ما را فرآوردههای سنگین تشکیل میدهد. این آمار نشان میدهد که با وجود موقعیت جغرافیایی ممتاز و شرایط خاص تحریمی، نگاه استراتژیک به تنوع محصولات عملیاتی نشده است.
مرضیه جدا با بیان خاطرهای از سال ۱۳۸۳ گفت: در آن زمان، موضوع کاهش تولید نفتکوره و تبدیل آن به فرآوردههای با کیفیت و ارزش افزوده بالا در دستور کار مدیرعامل وقت شرکت ملی پالایش و پخش قرار داشت، اما هنوز پس از ۲۰ سال، تولید مازوت در پالایشگاههای کشور بین ۲۰ تا ۲۵ درصد است و تنها پالایشگاه ستاره خلیج فارس این رقم را به ۲.۵ تا ۳.۵ درصد کاهش داده است.
وی با اشاره به دانش خود در حوزه مهندسی شیمی و خاطرهای از دکتر دانش آشتیانی، به موضوع الانجی (گاز طبیعی مایعشده) پرداخت و گفت: در سالهای ۷۴-۷۵، تعداد متخصصان این حوزه در کل کشور به ۶۰ نفر نمیرسید. اگر در آن زمان به فناوری الانجی توجه میشد، علاوه بر افزایش قدرت صادراتی، میتوانستیم صنایع پاییندستی آن را نیز توسعه دهیم.
این کارشناس با هشدار درباره تحولات جهانی در حوزه سوختهای پاک تأکید کرد: امروز دنیا به سمت هیدروژن به عنوان سوخت پاک حرکت میکند و کشورهای همسایه مانند عربستان و حاشیه خلیج فارس سرمایهگذاری کلانی در این حوزه انجام میدهند. ما باید فناوریهای مرتبط با تولید هیدروژن پاک را در اولویت قرار دهیم، چه از مسیر الکترولیز آب و چه از محلولهای آمونیاکی و متانول.
وی در پایان خاطرنشان کرد: برای خروج از این وضعیت، سیاستگذاران و تصمیمگیران باید مسیرهای جدیدی را بگشایند. نوزایی در حوزه انرژی نیازمند واگذاری واقعی امور به بخش خصوصی حرفهای و حرکت از مصرف غیرمولد به سمت تولید ثروت ملی است. تنها در این صورت است که میتوانیم از بهمن مصرف بیرویه جان سالم به در برده و آینده انرژی کشور را تضمین کنیم.
در ادامه این مراسم دکتر عبدالکریم حسین زاده معاون رئیس جمهور در امور توسعه روستایی و مناطق محروم کشور گفت: منشأ اصلی ناترازیهای متعدد در کشور، بحران مدیریت است و خواستار آغاز تحول از درون و بهکارگیری مدیران توانمند و با جرئت در همه بخشها شد و از بخش خصوصی برای مشارکت در توسعه روستاها از طریق انرژیهای تجدیدپذیر دعوت به همکاری کرد.

دکتر عبدالکریم حسینزاده با اشاره به دشواری گفتگو پیرامون موضوعات تخصصی در شرایط کنونی، اظهار داشت: همه عزیزانی که پیش از من سخن گفتند، به نوعی به وضعیت مدیریتی کشور و تمرکز بیش از حد ما بر نقاط خاص اشاره کردند.
وی با یادآوری خاطرهای از دوران دانشجویی و درس «اکولوژی انسانی» گفت: در آن زمان هر یک از دانشجویان نوعی از آلودگی محیط زیست را برای ارائه انتخاب کردند، اما من آلودگی انسانی را برگزیدم. هنوز درکی از مدیریت ناکارآمد نداشتیم، اما احساس میکردم بلایای عظیمی که ما برای خود به وجود میآوریم، ناشی از رفتار خود ماست. همان جمله گاندی که میگوید آدمی چگونه میتواند این کره آبی زیبا را تخریب کند.
معاون رئیسجمهور تصریح کرد: در همه ادوار تاریخی، ما بشر خودمان مشکل ایجاد کردهایم و خود نیز به دنبال راهکار بودهایم. امروز نیز ناترازیهای مختلف در حوزههای انرژی، مالی و غیره، همگی ریشه در بحران مدیریت دارند.
حسینزاده با اشاره به رویکرد دولت چهاردهم خاطرنشان کرد: یکی از کارکردهای اساسی این دولت باید بازگرداندن قطار به ریل اصلی خود و بهکارگیری متخصصان، اندیشمندان و انسانهای توانمند باشد. دکتر پزشکیان به عنوان لیدر این حرکت، تمام تلاش و حیثیت خود را برای بازگشت مسیر به حالت درست به کار گرفته است.
وی با طرح این پرسش که مسئولیت هر یک از ما چیست، تأکید کرد: ما حق نداریم از نبود مدیریت یا عدم جرئت بهکارگیری مدیران توانمند گلایه کنیم، مگر اینکه از خودمان شروع کنیم. مدیران توانمند و با جرئت را به کار بگیریم تا ایران را آباد کنند. اگر هر یک از ما فقط برای دیگری نسخه بپیچیم، ایران در همان جای قبلی میماند. دهههاست که این نسخهها را پیچیده و گفتگوها را داشتهایم، اما به نتیجه نرسیدهایم.
معاون رئیسجمهور با بیان اینکه مسئله از جایی شروع میشود که از خودمان بپرسیم چه مسئولیتی داریم و چه کاری باید بکنیم، گفت: من با فهم اینکه وضعیت سخت است، مسئولیت پذیرفتهام. همه ما در قبال این مملکت مسئولیم و باید هستی خود را بگذاریم تا شرایط را بهبود ببخشیم. تمام داستان من در حوزه ناترازی انرژی و مدیریت، به این برمیگردد که از خودمان شروع کنیم.
حسینزاده با اشاره به ظرفیتهای عظیم روستاهای کشور اظهار داشت: حدود ۴۰ هزار روستا با جمعیت بالای ۲۰ خانوار در مناطق محروم و عمدتاً مرزی کشور وجود دارد که امکان صادرات برق را دارند. ما ابزارهای لازم از جمله اعتبارات و امتیازات مالیاتی و تهاتر را در اختیار داریم. این پرسش را از بخش خصوصی دارم که چگونه میتوانیم با همکاری یکدیگر، از طریق ایجاد مزارع خورشیدی و نصب پنلهای خورشیدی در روستاها، چند مسئله را همزمان حل کنیم: ایجاد اشتغال، توانمندسازی روستاییان و رفع ناترازی انرژی.
وی با تأکید بر اینکه تحول و توسعه از دورترین نقطه یعنی روستاها آغاز میشود، افزود: ما میتوانیم با همگرایی و کار جمعی در دو سال و اندی باقی مانده از دولت دکتر پزشکیان، گامهای مؤثری در این مسیر برداریم.
معاون رئیسجمهور با اشاره به برنامه ۳۰ هزار مگاواتی توسعه انرژی در برنامه هفتم، خاطرنشان کرد: بسیاری از برنامهها به دلیل عدم تحققپذیری و نادیده گرفتن ظرفیتها و محدودیتهای کشور محقق نمیشود. باید با اندیشه به تمام ظرفیتها و محدودیتها، گام برداریم.
حسینزاده در بخش پایانی سخنان خود با بیان اینکه کار خیر منحصر به ساخت مدرسه نیست، تصریح کرد: همانطور که نخستین بار اندیشه ایجاد بیمه یا آموزش همگانی در جهان، اقدامی خیرخواهانه بود، امروز فراگیر کردن پنلهای خورشیدی و انرژیهای تجدیدپذیر در ایران نیز میتواند مصداق کار خیر باشد. ما به دنبال ایجاد تعاونیهایی برای روستاییان هستیم تا خودشان صاحبسهم شوند و حتی بتوانیم نیروگاههای خورشیدی هزار مگاواتی با مشارکت مردم مناطق محروم و دهکهای یک تا چهار احداث کنیم.
وی در پایان تأکید کرد: بدون حضور ملت، بدون نقشآفرینی بخش خصوصی و همه مردم ایران، توسعه به مفهوم واقعی محقق نخواهد شد. از حضور در این جمع خرسندم و امیدوارم با همکاری یکدیگر بتوانیم گامهای مؤثری برای آبادانی ایران برداریم.


























